ochrona roślin

 

ochrona roślin doniczkowych i ogrodowych

oraz jak odeprzeć ataki na rośliny domowymi sposobami


uniwersalny oprysk z czosnku

potrzebujesz: szklankę gorącej wody, 2-3 ząbki czosnku, do wzmocnienia efektu: chilli, cynamon, goździki, imbir

po zaparzeniu można dodać: łyżeczkę alkoholu, octu, soku z cytryny, sody oczyszczonej

Im napar będzie silniej pachnieć, tym lepiej. Owady nie lubią ostrego smaku i zapachu, a dodatkowo eliksir ma działanie bakterio- oraz grzybobójcze. Przed pryskaniem warto zanurzyć w naparze ręcznik papierowy i zmyć nim szkodniki. Zaatakowaną roślinę izolujemy, a następnie pryskamy roztworem, najlepiej parę razy dziennie przez tydzień. Warto wlać trochę naparu do samej ziemi.

Czytaj dalej „ochrona roślin”

kukurydza

Processed with VSCO with f2 preset

kukurydza


  • zbieraj: kolby kukurydzy, zaczynając od tych najbardziej dojrzałych. Kukurydza ma duże wymagania cieplne i potrzebuje sporo miejsca. Wymaga obfitego podlewania w czasie formowania przez roślinę kolb. Siejemy w kwietniu pod osłonami i przesadzamy do gruntu w maju. Dla ustabilizowania i wytworzenia większych korzeni, warto podsypywać podstawę rośliny ziemią. Kukurydzę zbieramy gdy chwost/znamię zacznie brązowieć, kolby będą bladożółte, a z nasion, po nacięciu, wypłynie mlecznobiały płyn. Istnieje mnóstwo odmian kukurydzy o najróżniejszych kolorach ziaren, nie tylko żółtych.

Czytaj dalej „kukurydza”

nasturcja

odmiana „lady bird”

nasturcja


  • zbieraj: wysuszone nasiona nasturcji, by posiać ją w następnym roku. Nasturcja jest wykorzystywana jako ekologiczny wabik na mszyce i gdy zostanie zaatakowana, wyrywa się ją i pali. By szkodniki nie atakowały rośliny, wystarczy posadzić obok mocno pachnące kwiaty czy zioła – miętę, lawendę lub rozmaryn. Istnieje mnóstwo odmian barwnych nasturcji, jak i ich form – od 30 centymetrowych roślinek po 2-metrowe pnącza. Jest bardzo łatwa w uprawie, wysiewa się ją od początku maja nawet do połowy lipca, a obumierające kwiaty odcina się na bieżąco, by kwitła cały sezon. Pochodzi z Meksyku, więc niestraszne jej upały.

Czytaj dalej „nasturcja”

dalia

Processed with VSCO with f2 preset

 

dalia


  • zbieraj: płatki w sierpniu i wrześniu, a korzenie od zimy do wczesnej wiosny. Dalie potrzebują dużo miejsca i żyznej gleby, ale są łatwe w uprawie. Rośłiny te mogą być bardzo niewielkie (rosnące do kolan) czy osiągać rozmiary zbliżone człowiekowi. By wydłużyć ich kwitnienie, ścinamy przekwitającej pąki wraz z łodygą do najbliższego liścia. Niestety nie zimują w gruncie, dlatego po przymrozku usuwamy nadziemną część dalii, a bulwy oczyszczamy i przechowujemy w zimnym, ciemnym miejscu w piasku lub trocinach.

funkia

funkia | hosta


 

  • zbieraj: liście i kwiaty. Funkia jest bardzo łatwa w uprawie, można hodować ją w pojemnikach i w gruncie, udaje się na prawie każdej glebie czy stanowisku. Jednak najlepiej rośnie w półcieniu. Ścinaj kwiaty wraz z łodygami, by pobudzić roślinę do kolejnego kwitnienie. Polecana dla początkujących ogrodników.

 

Czytaj dalej „funkia”

bakłażan

bakłażan | oberżyna

salonum melongena


  • zbieraj: świeżo dojrzałe, błyszczące owoce. Jeżeli za długo zostaną na krzaczkach, ich skóra stanie się matowa, a miąższ gorzki. Jest to roślina pochodząca z Indii, dlatego potrzebuje maksimum ciepła i jest bardzo wrażliwa na ochłodzenia powietrza. Przy temperaturze mniejszej niż 15*C, zatrzymują swój wzrost i dojrzewają bardzo wolno. Gdy główny pęd rośliny wyrośnie na wysokość 30 cm, odcinamy stożek wzrostu. Roślina zacznie się wtedy rozkrzewiać i zawiązywać więcej owoców, jednak pamiętajmy, że ich liczba na krzaku nie powinna być większa niż 3-4. Ma duże zapotrzebowania na wodę i nawóz, by mogła wytworzyć duże, smaczne owoce.

Czytaj dalej „bakłażan”

kwiaty jadalne

1d1ebce5-2c27-4adb-9b06-4b1508e2486e

calibrachoa/milion dzwonków

kwiaty jadalne


To nie tylko kolorowy dodatek potraw, ale źródło witamin i minerałów. Głównie wykorzystujemy same płatki, a nie całe główki kwiatów. Pamiętamy również o tym, że jadalne kwiaty nie oznaczają automatycznie, że cała roślina jest jadalna. Nigdy nie jemy kwiatów, których nie jesteśmy pewni. Też nie powinniśmy jeść kwiatów z kwiaciarni czy hipermarketu, a raczej z pewnych, czystych źródeł. Pyłek może być bogaty w alergeny, więc osoby skłonne do alergii, powinny się upewnić co do bezpieczeństwa jedzenia danych kwiatów.

Czytaj dalej „kwiaty jadalne”

umierające zioła z marketów

Twoja bazylia ze sklepu umarła po kilku dniach?

Nie bój się, to nie Twoja wina. Dlaczego tak jest i jak uratować ją czy inne zioła? Już odpowiadam!

Powód jest prosty – zioła uprawiane na masową skalę, są wysiewane na szybko oddającym składniki mineralne torfie. Do tego w połączeniu ze stałą temperaturą, światłem, i nawożeniem (a wszystko to w szklarni!) sprawia, że rośliny dają obfity plon w bardzo krótkim czasie. 

Jednak zabranie ich ze szklarni, umieszczenie w chłodni, następnie w sklepie, a potem jeszcze na naszej półce, to wielki szok i stres dla tych żywych organizmów. A co najważniejsze, w jednej takiej doniczce zazwyczaj znajduje się tyle roślin, że spokojnie moglibyśmy obsadzić nimi 4-5 znacznie większych doniczek. Roślinom brakuje miejsca, składników mineralnych i warunków do życia, dlatego szybko umierają.
Żeby zapobiec przedwczesnemu umieraniu roślin ze sklepu, po prostu przesadzamy je w nowe miejsce. Obojętnie czy do gruntu, czy do donicy. Wystarczy wyjąć ziółko z oryginalnej doniczki, zdecydowanie rozerwać zbitą bryłę korzeniową i podzielić ją na pojedyncze rośliny czy mniejsze grupy. 

Po przesadzeniu ustawiamy doniczkę w półcienistym miejscu. Inaczej na pełnym słońcu, po przesadzaniu, roślina może się poparzyć lub szybko wysuszyć. Po 1-2 tygodniach sadzonki będą mieć nowe pędy i odrosty. Część ziół jest wieloletnia, więc posadzone raz, będą cieszyć nasze oczy i podniebienie latami.


Pamiętajmy, że lepiej ścinać całe gałązki (co pobudza rośliny do krzewienia się) niż obrywać pojedyncze listki.

Jak przesadzić zioła krok po kroku:
1. Przytrzymujemy osłonkę, łapiemy całą roślinę i wyciągamy. Jeżeli nie chce wyjść, sprawdzamy, czy korzenie nie wystają przez dziurki na dole. Jeżeli tak, śmiało je usuwamy.
2. Rośliny rozrywamy rękoma lub rozcinamy ostrym nożem. Staramy się uzyskać w miarę podobne sadzonki, mogą być takie jak na zdjęciu czy mniejsze. Jeżeli jest to roślina, która rośnie pojedynczo w doniczce (szałwia, rozmaryn) i tak warto ją przesadzić, by dodać nowej ziemi oraz trochę porozrywać jej zbite korzenie, by lepiej rosły.
3. Sadzonki przesadzamy do różnych doniczek lub do jednej, znacznie większej. Używamy zwykłej ziemi „z worka”. Rośliny możemy posadzić również prosto do gruntu.
4. Po przesadzeniu podlewamy i dajemy odpocząć roślinie minimum tydzień.

Czytaj dalej „umierające zioła z marketów”

jarmuż

jarmuż toskański

jarmuż


  • zbieraj: liście jarmużu od lipca do wiosny następnego roku. Wysiewamy go na rozsadniku w kwietniu lub siejemy prosto do gruntu od maja do początku lipca. Rośnie na stanowiskach słonecznych i półcienistych, choć lubi bogatą i wilgotną glebę, udaje się raczej wszędzie. Z powodzeniem możemy go uprawiać również w donicy. Najlepiej posadzić go pojedynczo razem z ziołami, nad którymi będzie górować.  Czytaj dalej „jarmuż”

jeżyna



jeżyna


 
  • zbieraj: wszystkie części jeżyny. Na przedwiośniu gałęzie, wiosną liście i kwiaty, a latem owoce. To łatwa w uprawie roślina, która szybko rośnie i bardzo łatwo się rozmnaża, polecana do słonecznych, jak i zacienionych ogrodów.
  • smakuj: pod każdą postacią. Łodygi w formie naparów, liści i kwiatów w sałatkach, a owoców na surowo lub w przetworach. Sok z jeżyn jest naturalnym barwnikiem do deserów czy jajek na Wielkanoc.
 
  • korzystaj: z dużej ilości błonnika i antocyjanów zawartych w owocach jeżyn. Ich liście i kwiaty warto dorzucić do domowych maseczek czy długich kąpieli. Napar z łodyg zawiera dużo witaminy C i ma cytrynowy smak.

 

miechunka pomidorowa

miechunka pomidorowa


 

  • zbieraj: dojrzałe owoce miechunki od końca sierpnia do pierwszych przymrozków. Mają podobne wymagania jak pomidory, jednak są bardziej odporne na choroby i niskie temperatury, co czyni je jeszcze łatwiejszymi w uprawie.
  • smakuj: na surowo lub w przetworach po usunięciu otoczki. Miechunka pomidorowa ma słodko-kwaśny smak, wyraźniejszy po obróbce termicznej. Idealnie pasuje do dań meksykańskich. Można ją wykorzystać zamiast pomidorów np. w salsie czy na kanapkach.
  • korzystaj: z kwercetyny, która jest tym, czym likopen w pomidorach. To żółty barwnik odpowiadający za walkę z wolnymi rodnikami. Miechunki pomidorowe występują w różnych kolorach. Istnieje również miechunka peruwiańska – to roślina o małych, kwaśnych owocach, którą uprawia się tak.
  • mój pomysł: miechunki na zdjęciu zerwałem wczoraj w ogrodzie, a zjadłem na kanapce z twarożkiem i fioletową bazylią
więcej o miechunce przeczytasz w mojej książce „Roślinne Porady warzywa” na stronie 132

 

roslinny kalendarz: sierpień

suchołuska

 

sezonowe warzywa i owoce
marchewkaczosnek, szczypiorek, koperek, pietruszka naciowakapusta, młode ziemniaki, musztardowiec, ogórki, cukiniapomidory, bakłażany, papryka, fasola szparagowa, kalafiory, brokuły, miechunka, buraki, kukurydza, patisony,
borówki amerykańskie, jabłka, gruszki, śliwki, brzoskiwinie, jeżyny
zbiór ziół
tymianek, oregano, szałwiacząberestragon, mięta, macierzanka, koper włoski, melisa, hyzop

bób

 

 

bób


 

  • zbieraj: całe strąki bobu od maja do października.Bób możemy wysiewać jesienią, wczesną wiosną i w dugiej połowie lata. Jest on mało wymagającą rośliną dorastającą do 1-1,5m. Bób siejemy gniazdowo, wrzucając po 2-3 nasiona do gleby. Gdy zawiążą się pierwsze strączki, usuwamy stożek wzrostu. W ten sposób roślina skieruje energię w strąki. Zabiegniemy też rozwojowi mszyc, które lubią tam zakładać swoje kolonie. Gdy strąki zaczną dojrzewać, możemy oderwać pierwsze 3 rzędy liści od samego dołu i między roślinami posiać szpinak, sałatę lub zioła.

aksamitki

 

aksamitki


 

  • zbieraj: płatki i liście aksamitek od czerwca do przymrozków. Wysiewaj w kwietniu pod osłonami lub w maju do gruntu. Są mało wymagające, ale wrażliwe na mrozy. Trzeba pamiętać o ogławianiu przekwitniętych kwiatów, by ciągle ładnie kwitły. Wysuszone kwiatostany zawierają mnóstwo nasion, które zostawiamy na następny sezon. Istnieje wiele odmian aksamitek – od żółtych po bordowe, dwubarwne, pstrokate, drobne i o mięsistych kwiatach, niskie (od 20 cm) oraz bardzo wysokie (ponad metr).

chabry

chabry


  • zbieraj: to pospolicie rosnące kwiaty łąkowe. Surowcem zielarskim są jego płatki. Po zerwaniu trzeba je jak najszybciej i najkrócej suszyć, by zachowały swój kolor. Dlatego zbieramy je rano, w ciepłe dni i suszymy w cieniu. Płatki przechowujemy w ciemnym miejscu, ponieważ wraz ze stratą koloru tracą swoje właściwości lecznicze. Można je również uprawiać w ogrodzie w gruncie lub w doniczkach. Nie mają szczególnych wymagań, warto ścinać przekwitające główki, by pobudzić roślinę do wytwarzania nowych. Paleta barw odmian ozdobnych jest ogromna i możemy dostać je w praktycznie każdym kolorze.

okra

okra | piżmian jadalny


 

  • zbieraj: 3-4 dniowe torebek nasienne okry. Po przekwitnięciu pięknych kwiatów, podobnych do hibiskusa, ta wysoka roślina (dorasta do 1,5 m) wytwarza zielone, przypominające fasolę owoce. Okra pochodzi z Aryki i Azji, dlatego w naszych warunkach najlepiej uprawia się ją w szklarniach. Lubi mokrą ziemię, bardzo wysokie temperatury i pełne nasłonecznienie.
 

Czytaj dalej „okra”

mięta meksykańska

mięta meksykańska

oregano kubańskie

Plectranthus amboinicu


  • zbieraj: listki prosto ze swojego parapetu. Mięta meksykańska jest niewielką krzewinką, którą przez cały rok możemy uprawiać na swoim parapecie. Latem możemy wystawić ją na dwór, jednak ostre słońce powoduje, że liście robią się jasne, prawie żółte. Mięta nie ma dużych wymagań, jednak na stanowiskach niedoświetlonych roślina mocno się wyciąga. Nie lubi mieć mokrej bryły korzeniowej, więc podlewamy ją oszczędnie. Poprzez urywanie stożka wzrostu, roślina puszcza mnóstwo bocznych pędów i rozkrzewia się.

Czytaj dalej „mięta meksykańska”

hyzop

hyzop


  • zbieraj: ziele hyzopu od czerwca do lipca. Jest to zimozielony półkrzew, który dorasta do 60 cm wysokości. Ścinamy go na początku lipca 10 cm nad ziemią. To sprawi, że hyzop zacznie się krzewić i bujniej rosnąć. Kwitnie on na biało lub fioletowo, a oprócz słonecznego stanowiska nie ma szczególnych wymagań. Lubi ziemię wapienną, żyzną.

dynia

 

dynia


  • zbieraj: dynię od końca sierpnia do pierwszych przymrozków. Dojrzały owoc (botanicznie, zwyczajowo warzywo), po uderzeniu wydaje głuchy dźwięk. Zebrana przed przymrozkami dynia dobrze się przechowuje nawet przez kilka miesięcy, jednak przemrożona szybko się psuje. Jej wymagania to dużo miejsca, nawozu, wody i słońca. Możemy uzyskać kilka małych i średnich dyń z jednego pędu lub jedną gigantyczną, poprzez usuwanie pobocznych zawiązków owoców.

Czytaj dalej „dynia”

aronia

aronia


  • zbieraj: czarne, wybarwione owoce aronii od końca sierpnia do końca września. Roślina ta pochodzi z Ameryki Północnej, ale w Polsce przyjęła się bardzo dobrze, a nasz kraj jest jednym z głównych eksporterów tych owoców w Europie. Ten krzew jest bardzo łatwy w uprawie, odporny na suszę, a jesienią jego liście zmieniają barwę na czerwony, stając się ozdobą ogrodu.

liść laurowy

liść laurowy| wawrzyn szlachetny


  • zbieraj: dwuletnie, ciemnozielone liście oraz jagody. W klimacie śródziemnomorskim, gdzie wawrzyn rośnie dziko, przyjmuje formę wielkiego krzewu lub drzewa. Jest zimozielony. W naszym klimacie może rosnąć w donicy lub gruncie, jednak na zimę trzeba chować go do domu, ponieważ nie jest mrozoodporny. Roślina ta potrzebuje dużo miejsca, słońca i nie za wiele wody.

ogórek meksykański

 

ogórek meksykański | mysi melon | cucamelon


  • zbieraj: owoce od lipca do pierwszych przymrozków. Pojawiają się w dużej ilości, a pnącze mocno się rozrasta. Ogórka meksykańskiego możemy uprawiać w gruncie, ale też bardzo dobrze udaje się w donicach. Warto go uprawiać przy podporach, by owoce nie dotykały ziemi. Wymaga stanowiska słonecznego i żyznej ziemi, jest odporny na suszę. Jest to roślina łatwa w uprawie, nim częściej zrywamy ogórki tym więcej ich wyrasta.

kurki

kurki | pieprznik jadalny


  • zbieraj: od czerwca do października. Rosną w lasach iglastych i mieszanych na kwaśnej, piaszczystej glebie, pod mchem lub liśćmi. Tworzą symbiozę głównie ze świerkami i sosnami, ale można je też znaleźć przy dębach, grabach i bukach. Nigdy nie rosną pojedynczo i razem tworzą tak zwane czarcie kręgi. Pieprznik jadalny (czyli kurka), może być pomylony z lisówką pomarańczową, jednak ma ona ciemniejszy kolor, więcej blaszek, które nie zachodzą na cienką nóżkę. Dodatkowo lisówka posiada białą obwódkę, której nie ma kurka.

mak

mak


  • zbieraj: płatki i suche nasiona. Maki kwitną od czerwca do sierpnia, można spotkać je głównie na polach i łąkach. Można je również uprawiać w ogrodzie. Lubią stanowisko słoneczne, żyzną glebę i dużo miejsca dookoła. Ich makówki ścinamy dopiero gdy zaczną brązowieć, następnie wkładamy je luźno do worka i pozwalamy wyschnąć. Z pełni wysuszonych makówek, wysypujemy nasiona, które siejemy w kwietniu lub jesienią.

Czytaj dalej „mak”